Waarom is klimaatverandering belangrijk voor de ECB?
Bij de ECB vinden we klimaatverandering belangrijk omdat die van invloed is op:
- de economie, en daardoor ook op onze doelstelling om de prijzen stabiel te houden
- de banken waarop we toezicht houden en onze taak om ze veilig en gezond te houden
- onze eigen risicoblootstelling
Welke invloed heeft klimaatverandering op onze economie?
Klimaatverandering brengt twee soorten risico’s met zich mee voor de economie: fysieke risico’s en transitierisico’s.
Wat zijn fysieke risico’s?
Fysieke risico’s zijn risico’s die voortvloeien uit veranderingen in weer en klimaat met een effect op de economie. Stormen of overstromingen kunnen bijvoorbeeld woningen en straten beschadigen of gewassen vernietigen. Door de klimaatverandering zijn dergelijke gebeurtenissen de afgelopen decennia frequenter en ernstiger geworden en hebben ze een steeds grotere economische impact.
Ook verschuivingen op langere termijn, zoals veranderende neerslagpatronen en stijgende temperaturen, kunnen de industrie en de landbouw ontwrichten. Zonder maatregelen om deze veranderingen te vertragen, zullen de gevolgen alleen maar erger worden.
Wat zijn transitierisico’s?
Het terugdringen van de CO2-uitstoot is cruciaal om de ergste gevolgen van klimaatverandering tegen te gaan. Daarom wil de EU tegen 2050 een klimaatneutrale economie worden. Om dit doel te bereiken, moeten we al onze economische activiteiten vergroenen, met inbegrip van de manier waarop we goederen produceren en diensten verlenen, hoe we reizen en hoe we onszelf voeden. De overgang naar een groenere economie biedt grote kansen, zoals nieuwe banen en een gezondere leefomgeving.
Maar die overgang brengt ook risico’s met zich mee, vooral als het beleid ter bevordering van duurzamere activiteiten te snel gaat en bedrijven en mensen niet genoeg tijd hebben om zich aan te passen. Dan kan ertoe leiden dat bedrijven ermee stoppen, mensen hun baan verliezen en financiële activa in waarde dalen. Mogelijke oorzaken daarvan zijn regelgeving, veranderende consumentenvoorkeuren en technologische innovaties die milieuonvriendelijke producten overbodig maken. Dat zijn wat we ‘transitierisico’s’ noemen.
En waarom is dit belangrijk voor de ECB?
Voor de ECB is het van groot belang dat we klimaatrisico’s aanpakken binnen ons mandaat. Klimaatverandering beïnvloedt hoe we de prijzen stabiel houden, hoe we toezicht houden op banken en hoe we onze eigen blootstelling aan klimaatrisico’s beheersen.
Welke invloed heeft klimaatverandering op de prijzen?
Klimaatverandering beïnvloedt de economie en dus ook de prijzen. Zo kunnen droogtes en bosbranden oogsten verwoesten, terwijl overstromingen en lage waterstanden transportsystemen en toeleveringsketens kunnen verstoren, met hoge kosten voor bedrijven als gevolg. Dergelijke gebeurtenissen kunnen ook een domino-effect hebben op financiële markten, waardoor instabiliteit zich kan verspreiden. Dit alles kan een impact hebben op de prijzen en op ons vermogen om die stabiel te houden.
Ook beleidsmaatregelen ter bevordering van de vergroening kunnen doorwerken in de prijzen. Zo kunnen subsidies voor investeringen in groene energie of belastingen op kolen, olie en gas de economie en de prijzen beïnvloeden.
Welke invloed heeft klimaatverandering op de banken waarop we toezicht houden?
Een van de belangrijkste taken van een bank is het verstrekken van leningen aan haar klanten, waaronder aan bedrijven. Een bedrijf dat door een overstroming wordt getroffen, kan in financiële problemen komen, waardoor het zijn leningen niet kan terugbetalen. Dit zou dan ook een negatief effect hebben op de bank.
Daarom moeten we ervoor zorgen dat banken zich bewust zijn van hun klimaatrisico’s, zoals hoge blootstelling aan CO2-intensieve sectoren of klanten in gebieden die risico lopen om door de klimaatverandering te worden getroffen. We vragen banken om deze risico’s mee te nemen in hun strategie, governance en risicobeheersing.
Welke invloed heeft klimaatverandering op onze balans?
We moeten ook rekening houden met onze eigen blootstelling aan klimaatrisico’s. Klimaatverandering kan invloed hebben op de activa in onze portefeuilles en het onderpand dat we als zekerheid accepteren wanneer we leningen verstrekken aan banken. Daarom moeten we deze risico’s goed beheersen en werken aan het verminderen ervan.
Welke maatregelen neemt de ECB?
We zijn niet de belangrijkste spelers bij de overgang naar een groenere economie. Regeringen en parlementen moeten het voortouw nemen, maar we zijn vastbesloten om binnen ons mandaat onze bijdrage te leveren aan de strijd tegen klimaatverandering.
We houden rekening met de gevolgen van klimaatverandering en aantasting van de natuur voor ons monetair beleid en maken van deze klimaat- en natuurrisico’s een belangrijke prioriteit in onze rol als bankentoezichthouder. We verbeteren onze modellen, de kwaliteit van onze gegevens en de manier waarop we onze eigen risico’s beheersen.
We willen een bredere gedragsverandering bevorderen. Onze regels kunnen banken meer bewust maken van de klimaatrisico’s met betrekking tot de activa die ze aanhouden. Ook kunnen ze hen ertoe aansporen deze risico’s op consistente en open wijze bekend te maken. Als banken en bedrijven zich bewuster zijn van klimaatrisico’s en transparanter worden over de gevolgen, kan iedereen daar rekening mee houden bij het beprijzen van activa. Ook delen we onze expertise en de lessen die we hebben geleerd om anderen aan te moedigen hun bijdrage te leveren in de strijd tegen klimaatverandering.
KLIMAATVERANDERING EN DE ECB